اولین جشنواره ملی دانش آموزی اینترنت اشیا «هوشینو» برگزار می شود      عضویت در کانال تلگرام هیتنا      
کد خبر: ۱۵۵۴۵     تاریخ انتشار: ۰۱ فروردين ۱۴۰۰ - ۲۰:۰۴
کلامی درباره فرهنگ؛ مهمترین پشتیبان یا مانع تولید در ایران؟ – قسمت اول
رهبر معظم انقلاب در پیام نوروزی خود، اقدامات دولت را در راستای شعار جهش تولید در سال 99 ناکافی دانسته و ...

«زمانِ ما دیزلی­ ها که اولِ انقلاب بود، کتابِ فارسیِ آموزش و پرورش حکایتی داشت از گلستان سعدی که...

دو برادر یکی خدمت سلطان کردی و دیگر به زورِ بازو نان خوردی؛ باری توان­گر گفت درویش راکه: چرا خدمت نکنی تا از مشقت کارکردن برهی؟ گفت تو چرا کار نکنی تا از مذلت خدمت رهایی یابی که خردمندان گفته اند: نانِ خود خوردن و نشستن به که کمر زرین به خدمت بستن.

به دست آهنِ تفته کردن خمیر

به از دست بر سینه پیشِ امیر

عمر گران­مایه درین صرف شد

تا چه خورم صیف و چه پوشم شتا

ای شکم خیره به نانی بساز

تا نکنی پشت به خدمت دوتا

و حکماً در آن روزگار چیزی ضدِ سلطانِ مخلوع در آن یافته بودند و این حکایت را درج کرده بودند در کتبِ درسی. سال­ها می­گذرد و آرام­ آرام همگان در می­ یابند که سلطان، نفت است و بوروکراسیِ حاصل از نفت! پس بی­جا می کند برادر دوم که خدمتِ سلطانِ نفت نکردی! و این­گونه این حکایت از کتب درسی ما حذف می شود.»1

رضا امیرخانی در سطور بالا ازعارضه ­ای یاد کرده که نفت به روز ما آورده است. نفت هر چقدر هم که برکات برای اقتصاد و معیشت ما داشته که نداشته، همین فرهنگ مذلت بار ضدِ تولید که برایمان داشته برای هفت نسلمان بس است.

غم انگیز این است که تولید علاوه بر اینکه در فرهنگ اشتغال و کار ما، راهکاری عامه پسند برای امرار معاش نیست، در آینده ­نگری والدین و نظام تعلیم و تربیت نیز جایی برای آن در نقش­ آفرینی نسل آینده دیده نمی­ شود. همیشه برای فرار از پرداختن جدی به این موضوع یک شرایط حساس کنونی هم وجود دارد که برای برون­ رفت از آن، اقتصاد تولید محور، قطعاً جزو گزینه­ های روی میز نیست!

سخن­ گفتن از تولید، حمایت از تولید داخلی، جهش تولید و ... را همه تحسین می­کنیم که در سال 99 کردیم؛ اما جوری که ما زندگی می­ کنیم، این شعارها شوخی­ های تلخی هستند که از قضا جان می­ دهند برای سربرگ نامه­ های رسمی و قاب رسانه ملی! گرچه راستش را بخواهید کسی آگاهانه علیه این شعارها کار نمی­ کند؛ و این قاطبه ­ی ما ملت و دولت ایران هستیم که اشکالات فرهنگی و نگرشی­ مان که سبک زندگی بی هویت مان را شکل داده، تولید را منزوی و منزوی­ تر می­کند.

از چه اشکالاتی سخن می­گویم؟ چند قرینه کافی است تا یادمان بیاید: ما چه خوشمان بیاید چه نیاید، هیچ چیزی را جدی نمی­ گیریم و تازه این موضوع به هیچ وجه هم در فرهنگ عامه ما مذموم نیست! اتفاقا اگر کسی زیادی جدی بگیرد به مرور با غر زدن و ایرادگرفتن خسته­ اش می­ کنیم که از رو برود. این ویژگی فرهنگی، از ما «جامعه­ کوتاه مدت»2 ساخته است. دیگری که قدمت تاریخی دارد این است که تا کارد به استخوانمان نرسد، حرکتی که وضع موجود را به هم بزند نمی­ کنیم و وقتی هم که در مقاطع خاصی جان به لبمان رسیده و سرریز شده­ باشیم، پیگیری رفع دردهایی که کاسه­ ی صبرمان را لبریز کرده را رها می­ کنیم و دوباره روز از نو روزی از نو. لذا مقاومت­ های ما در برابر ناملایمات هم گرچه طواغیت را از تخت به زیر کشیده اما «مقاومتی شکننده»3 بوده ­اند.

رهبر معظم انقلاب در پیام نوروزی خود، اقدامات دولت را در راستای شعار جهش تولید در سال 99 ناکافی دانسته و اشاره کردند که حداقل اثر اقدامات ملموس نبوده و بنابراین سال 1400 سال تولید، پشتیبانی ها و مانع زدایی ها باشد. این رهنمود تا زمانی که سبک زندگی ما هویت ایرانی نیابد و تولید از غربت در فرهنگ ما در نیاید، رنگ عمل به خود نخواهد گرفت.

«خانواده ای هست مفلوک. کار پدر بدان­جا کشیده است که مجبور است طلای مادر را بفروشد تا نان سفره­ ی فرزندان فراهم آورد و البته بیش از آن را نیز خرج خود کند...

به پدر چه خواهید گفت؟ بیکاره؟ مفلس؟ معتاد؟ هرچه خواستید بگویید اما بدانید که از چنین مردی بایستی ناامید بود. اگر کسی به فکر نجات چنین خانواده ­ای باشد، تنها به فرزندان جوان امید خواهد بست. ...

مادر یعنی وطن. طلا یعنی نفت. پدر یعنی دولت ... این ملک پدرانی داشته است که برای حکومت، نه طلای مادر که خود مادر را نیز فروخته اند! در چنین خانواده ای تنها مایه ی نجات همت فرزندان است ... از پدر کاری برنمی آید.»4

تغییر این نگرشهای تولیدستیز تنها از عهده نسل جوان و تازه نفس برمی آید.

در قسمت­های بعد به جزئیات بیشتری از این اشکالات فرهنگی خواهیم پرداخت.

ادامه دارد ...

اشارات:

1و4- نفحات نفت رضا امیرخانی

2- جامعه کوتاه مدت همایون کاتوزیان

3- مقاومت شکننده جان فوران



* درباره نویسنده:مهدی_کامیار

مهدی کامیار 40 ساله، دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی هوافضای دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پلی تکنیک تهران) و مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی اصفهان است که دوره ­های مدیریت تکنولوژی را در انجمن مدیریت تکنولوژی ایران و موسسه STTE در چین گذرانده است. او که در سالهای گذشته بیشتر در بخش خصوصی و انتقال فناوری از کشورهای سوئد، روسیه و چین فعالیت داشته، در دهه 80 برای مجلات تخصصی، مقالات کارآفرینی می­ نوشت و به عنوان مؤلف کتاب آموزش وبلاگ نویسی و آشنایی با شبکه­ های اجتماعی که تجدید چاپ های مکرر را به دنبال داشت، مطرح بوده است. وی 10 سال پیش پایگاه خبری فناوری­ های پیشرفته ایران (هیتنا) را بنیان گذاشت و تا به امروز مدیرمسئولی آن را برعهده داشته است. پیش از این وی مدیرعامل مؤسسه دانش بنیان اوقاف و معاون مدیرکل تبلیغات اسلامی استان تهران نیز بوده است. مهدی کامیار هم اکنون مدیرعامل موسسه علمی آینده سازان است که در زمینه آموزش، آزمون و مشاوره تحصیلی، فرهنگی، علمی و مهارت های آینده کودک و نوجوان فعالیت دارد.
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی:
Chaptcha
حروفي را كه در تصوير مي‌بينيد عينا در فيلد مقابلش وارد كنيد